Mt 22, 15-21
0. TESTUA
Fariseuek elkar hartu zuten, Jesusi galdera bat eginez tranpa jartzeko. Beraz, ikasle batzuk bidali zizkioten, Herodesen alderdikoekin, zera galdetzera:
— Maisu, badakigu egiazale zarela eta Jainkoaren bidea behar bezala irakasten duzula; inoren zeresanak ez dizula axolarik, ez baitiozu begiratzen gizakiaren itxurari. Emaguzu, bada, zeure iritzia: zilegi al da Zesarri zerga ordaintzea, bai ala ez?
Haien maltzurkeria igarriz, hau esan zien Jesusek:
— Zergatik zatozkidate zirika, itxurazaleok? Ea, erakutsi zerga-txanpona.
Haiek denario bat aurkeztu zioten. Eta Jesusek:
— Norenak dira irudi eta izen hauek?
— “Zesarrenak” erantzun zioten.
Orduan Jesusek:
— Eman, bada, Zesarrena Zesarri eta Jainkoarena Jainkoari.
1-KOKAPENA: Testuaren azalpen laburra
Berriro daude Tenpluko zelaigunean. Alde batetik fariseuak datoz, judu abertzaleak, eta bestetik herodiarrak, erromatar abertzaleak. Galdera: Zesarri zerga ordaintzea zilegi al da, bai ala ez? Ordaintzen dugu ala ez? Ez dago ihesbide handirik. Ezetz esaten badu, Herodesengana esamesarekin joateko herodiarrak daude; baietz esaten badu, atzerriko botereari saldua da, eta entzuten dioten herritarrengandik urrun dago. Hala ere, badirudi batzuek zein besteek zergak ordaintzen zituztela, batzuek Erromarekin arazorik ez izateko eta besteek Inperioarekin harreman onak zituztelako. (JL Sicre)
Jesusen erantzuna: “Emadazue txanpon bat.” Badaki haiek badituztela txanpon horiek. “Norena da irudi hau?” “Zesarrena” erantzun diote. “Beraz, emaiozue Zesarri berea dena“. Jesus guztiek onartutako errealitate-datu batetik abiatzen da: erregeak edo Zesarrek boterea du bere moneta erabiltzen den tokiraino. Kasu honetan denarioa da Zesarren irudiarekin, hark jaulkitzen baitu txanpona. Horregatik, bere jabea da. Beraz, badirudi Jesusek honako hau esaten duela: “Hau, zuen iritziz, garrantzitsua den arren, ez da aurrenekoa.”
Benetan garrantzitsua hauxe da: “Eta Jainkoari Jainkoarena“. Jesusi gauza garrantzitsuagoak interesatzen zaizkio Zesarri zerga ordaintzea edo ez ordaintzea baino. Jainkoaren gauzak interesatzen zaizkio. Zer da Jainkoarena? Pertsonen eguneroko bizitzan eragin handia duten gauzak, hau da, Jainkoaren Erreinua “ezkontza” bezala ulertzea eta bere praktika, hau da, Herrian guztiei lekua egiteko bihotza, baita ubidera botatako pertsonei ere, eta umezurtzei eta alargunei (hotsandiko txiroen eredurik hoberena direnei). Badirudi, Jesus gehiago dagoela, kultura, jarrerak, bizimoduak, balioak eta gizartea errotzen den hori ebanjelizatzeko. Horixe da benetan garrantzitsua: gizarte baten Absolutua Maitasun errukior eta lagunkoia izatea.
2. Otoitzean hasten gara – ISILTASUNA EGITEN DUGU.
Kokaeraren bila gabiltza… ez oso artega ez oso eroso. Oinpeak zoruaren arrimuan. Sorbalda zuzen.
– Eta arnasa hartzen dugu behin baino gehiagotan arnasgora sakonak eginez. Arnasketak (itotzen gaituzten) pentsamenduetatik irteten laguntzen digu eta orainaldian zentratzen gaitu. Arnasketak bizi-erritmoarekin ko- nektatzen laguntzen digu. Bizirik mantentzen gaituena da. Arnasa hartzen jarraitzen dugu eta lasaituz goaz. Gure kezketatik distantzia hartzen dugu.
– Arnasa hartzean, gure barneko gune horretara sartzen gara, non bakean aurkitzen garen, non geure burua-rekin topo egiten dugun… eta bertan bizi eta gainditzen gaituen Ongiarekin ere topo egiten dugun, gure Bizi Iturriarekin. Gure isiltasun-gunea aurkituz goaz. Arnasa hartzen jarraitzen dugu. Isiltasuna ez da zaratarik eza, egorik (nirik) eza baizik.
Testua kontenplatzera pasa baino lehen, bi jarrera hauek prestatzen ditugu: konfiantza (ni eramaten uzten diot Jaunari, Bere eskuetan jartzen naizela) eta jarduna edo dedikazioa.
3. IKUSI, ENTZUN, TESTUA DASTATU. Nik AURKEZTU DUT (ESCENA BERRIKUSTEN DUT). IKUSI, ENTZUN, GUSTATU…
OHARRA: Eten puntuak gelditzeko eta behatzeko (gustatzeko eta sentitzeko) lekua izan daitezela.
Jesusek Tenpluan irakasten duen lekuan nago, Berarengandik eta Hamabiengandik hurbil, eta ikasle eta berrizale asko. Bat-batean jakinmina duen talde txiki bat hurbiltzen da eta oso ondo prestatutako galdera dakarte: “Badakigu zuk beti egia esaten duzula, benetan irakasten duzula Jainkoak agintzen duen bezala bizitzen, eta ez duzula besterik gabe egiten jendeak esaten duena. Emaiguzu, bada, zure iritzia: Zesarri zergak ordaintzera behartuta gaude ala ez? Galdera honi erantzun egin behar zaio, oso gai sentikorra eta Herriak oso baztertua delako. Lasai egoten saiatzen naiz. Denbora hartzen dut.
Jesusekin eta Hamabiekin nago, eta Berari entzuten diot: “Itxurazaleok, zergatik tentatzen nauzue?” Galdera horren baiezko erantzunak eragin lezake..?? Izan ere, zeloteek, adibidez, esaten zuten, atzerritarren nagusitasuna bateraezina zela Jainkoaren Israel gaineko Erregealdiarekin. Eta herritarrak zergak ez ordaintzera behartzen zituzten. Eta Jesusen taldean, Simon zelotea zen. Tentsio handiko egoerak, beldurra eragiten dutenak jasateko gaitasuna eskatzen dut, eta irauteko eta ihes ez egitekoa.
Eta konturatzen naiz, gainera, Herodesen aldekoak daudela, herodiarrak (erromatar abertzaleak). Eta Jesusi entzuten diot: “Zesarri Zesarrena“, txanpona jaulkitzen zuena bere jabea zelako. Eta berriro entzuten diot: “Jainkoari Jainkoarena.” Harrituta geratzen naiz haren erantzunarekin, eta konturatzen naiz askotan garrantzitsuena gure esku ez dagoen zerbaitetan (erromatarrei zergak ordaintzean ala ez), jartzen dugula eta ideologia horrek zatitzen gaituela, eta ez dugu jartzen gure esku dagoen errukian: “Gose dagoenari jaten ematea, erromesari ostatua, biluzik dagoena janztea…“, eta hori da elkartzen gaituena eta orain egin dezakeguna. Barneratzeko denbora hartzen dut.
4.-JESUS ETA BIOK.
Jesusek niri ere begiratzen dit, nirekin pertsonalki egon nahian, eta izen desberdinak (espiritualistak edo aktibistak, ezkerrekoak edo eskuinekoak…) dituzten kristauen arteko banaketaren bizipena gogorarazten dit. “Ez al da egia, behartsuen aldeko ekintza humanista batean elkarrekin lanean hasten zaretenean, kausen ondoriozko desberdintasunak ahaztu egiten direla (adibidez, premia handienekoak, hala nola presoekin edo etxerik gabekoekin edo janaririk gabekoekin egotea; elkar ezagutzean ere balioztatzen duzuela elkar?” Eta Jesusi esaten diot: “Hau gure botoa nori ematen diogun edo zerk bereizten gaituen baino garrantzitsuagoa da.”
Hau kontatzen diot Jesusi: “Badaude egoera batzuk ezpata eta hormaren artean jartzen nautenak, eta kosta egiten zait hauek bizitzea. Egoten ikasi nahi nuke, eta gatazketatik ez ihes egitea, izen ona kendu nahi diguten uneetan eta beldurra sentitzen eta konfiantza galtzen dudan uneetan egoten jakiteko artea ikasi nahi nuke.” Eta Jesusek: “Egoera horietan Jainko-Abbak ere bere Eskuetan zaitu.”
Eta irtenbiderik gabeko egoera bati biraketa emateko zer egin duen ikusiz, Jesusi entzuten diot: “Ona da gizarte-jardunbideari buruzko ezagutza izatea: eragindako gerra, armen negozioa, errenta unibertsal baten antzeko zerbaiten beharra, ’garapen bidean’ dauden herrialdeentzako PIBen edo BPGren 0,7az esan zena, eta, gainera, arrazoi honengatik “auzitegietara eramaten bazaituzte, ez izan beldurrik, zuen Aitak zure ahoan jarriko ditu zure etsaiek aurre egin ezin izango dieten hitzak.” Entzun egiten diot eta bereganatu nahi dut. Denbora hartzen dut.
5.-Eta otoitza bukatzen ari gara Jesusekin SOLASean.
Otoitzean bizi izandakoa jasotzen dut. Gehien iritsi edo sartu zaidana kontatzen diot, … niretzat zela ematen zuena… gehien identifikatu naizen hura: testu bat, hitz bat, irudi bat… Eta zerbait eskatzen diot… edo eskerrak ematen dizkiot… agur keinu batez (eskuak elkartuz), esker ona (nire eskuak irekiz) edo onarpena adieraziz (gurutzearen seinaleaz), eta berriro itzultzen naiz leku honetara: oinak askatzen ditut, eskuak irekitzen ditut, begiak ere bai… Eta bizi izandakoa idazten amaitzen dut, nire bizitzan tinkatzen lagun diezadan.
